Wat is “pastelkrijt”

Als ik werk met pastelkrijt zie ik mijn werk dan ook eerder als een schilderij dan als een tekening. Voor mij is het daarom een schildertechniek. In tegenstelling tot wat de naam doet vermoeden, bevatten de pastelkrijten ook felle kleuren. Die kunnen op de ondergrond worden vermengd. Bij de duurdere merken bevatten de donkerste tinten van elke kleur vrijwel alleen kleurpigmenten samen met Arabische gom als bindmiddel. Doordat pastelkrijt dekkend is, heeft dit als voordeel dat lichte kleuren over donkere kleuren aangebracht kunnen worden. De papiersoort die de je kiest, is belangrijk voor het uiteindelijke resultaat. Papier met structuur kan de krijtdeeltjes beter vasthouden dan glad papier. Je kunt wit papier gebruiken, maar ook gekleurd papier en zwart is heel mooi. Door het vegen en mengen van verschillende lagen met een vinger of een zg. doezelaar, krijg je heel bijzondere effecten

 

 Het eind resultaat

2011 Jetski 50 x 40 cm

Tekenkrijt werd al gebruikt in de prehistorie, dit waren vaak zachte stukjes gekleurde rots. In de Middeleeuwen werd van rode en gele klei staafjes geperst. Er werd voor het eerst van pastelkrijt geschreven door Leonardo da Vinci in 1495, dat Jean Perreal krijtstiften maakte. In de 18e eeuw werd pastelkrijt samen met gouache gebruikt bij het schilderen van portretten. Vanaf ongeveer 1870 werden krijtstaafjes voor het eerst industrieel gemaakt en verpakt in dozen van verschillende kleuren. Een beroemde schilder, die in de 19e eeuw veel met pastelkrijt heeft gewerkt is Edgar Degas.
Enkele merken zijn: Rembrandt en van Gogh pastel is van het merk Talens. Carré’s zijn van Conté, dit zijn vierkante harde droge pastels. Schmincke heeft hele zachte pastelkrijt en ook Winsor & Newton maakt zachte pastelkrijt. Pastelkrijt is in een aantal vormen verkrijgbaar:

  • Zachte pastel. Dit zijn meestal ronde staafjes. De pastelkrijt hecht zich goed aan het papier en is makkelijk uit te wrijven.
  • Harde pastel. Dit zijn meestal vierkante staafjes. De pastelkrijt is wat harder, hiermee kunnen details goed weergegeven worden.
  • Pastelpotloden. Deze zijn over het algemeen iets harder dan de zachte pastels. Het voordeel van de pastelpotloden is dat je geen vieze handen krijgt. Omdat de staafjes dunner zijn is het makkelijker details weer te geven. Het nadeel van pastelpotloden is dat ze eigenlijk niet geschikt zijn voor grote vlakvullingen.
  • Pastelkrijt bevat weinig bindmiddel, daardoor blijven de kleuren heel constant.

Pastel geelt niet na, zoals bij olieverf, en het papier wordt niet aangetast. Maar daartegenover staat, dat de kleurlaag zelf wel kwetsbaar is. Door vegen kunnen de kleurdeeltjes gemakkelijk van het papier afgeven. Daarom is het belangrijk dat het pastel gefixeerd wordt (een lakachtig, verneveld hechtlaagje). Omdat het pastel daarna nog erg kwetsbaar is, is het noodzakelijk er een goed passend passe-partout voor te doen en een lijst met glas.

 

even pauze